فضای كار و بهداشت نوری

روشناییِ خوب، احساس راحتی، بهداشت و ایمنی كاركنان و پیشرفت كار را به همراه دارد و به افراد امكان می‎دهد تا كار خود را با دقت و سرعت انجام دهند و همچنین محیط كار، زیبا و راحت به‌نظر برسد.

بیشتر فعالیت‌‎های زندگی به وسیله علائم بینایی هدایت می‎شوند. قدرت بینایی در اشخاص متفاوت بوده و به زمان، سن و حالت چشم از نظر سلامت بستگی دارد.

استاندارد روشنایی محیط کار

استاندارد روشنایی محیط کار

حساسیت چشم افراد در مجموع برای بینایی به طول موج نور بستگی دارد. هدف از دید خوب این نیست كه بتوان اشیاء را دید، بلكه عمل دیدن باید با حداقل كوشش فكری همراه باشد. بنابراین فراهم آوردن شرایط و محیط کاری راحت و واضح از اهمیت ویژه‎ای برخوردار است.

روشنایی، یكی از پارامترهای محیطی است كه در دقت عمل اپراتور و پیشگیری از خطای عامل انسانی، نقش دارد. هیچ چیز به اندازه نور ناكافی، ایمنی كارگران را در معرض خطر قرار نمی‌دهد. فردی كه نمی‌تواند اطرافش را خوب ببیند، نمی‌تواند در برابر خطرات از خود حفاظت كند.

كمبود روشنایی پایین‌تر از حدود اعلام شده كمینه، زمینه خطای عامل انسانی و به تبع آن افزایش ضریب حادثه را فراهم می‎کند. در استانداردهای مختلف روشنایی برای محیط‎ها و مشاغل مختلف، دو حد برای شدت روشنایی در نظر گرفته شده است. یكی حد كمینه است و دیگری حد پیشنهادی، كه حد كمینه این استانداردها مطابق با معیارهای ایمنی است. حد پیشنهادی این استانداردها مطابق با معیارهای ارگونومی است.

اندازه‌گیری روشنایی در محیط کار

طبق نتایج تحقیقاتی كه توسط IES انجام گرفت مشاهده شد، هنگامی‌كه میزان روشنایی از 65 به 170 لوكس افزایش یافته است، ضریب تكرار حادثه به میزان 20 درصد كاهش پیدا كرده است. روشنایی مناسب در كارگاه‎ها به منظور انجام كار صحیح و جلوگیری از خستگی و فرسودگی كارگر ضروری است.

بر اساس تحقیقاتی كه در سال 1962 انجام شد، با مقایسه بین حوادث كارگرانی كه استعداد بینایی آنها با فرم آماری قابل قبول هماهنگ بوده و حوادث كارگرانی كه بینایی آنها با فرم‌های مذكور هم‌خوانی نداشت به این نتیجه رسیدند كه كارگرانی كه از لحاظ بینایی متناسب با كار و حرفه‎شان هستند، كمتر حادثه می بینند، تا آنهایی‎كه از سلامت بینایی برخوردار نیستند.

نور و روشنایی در محیط کار

نور و روشنایی در محیط کار

در تحقیق دیگری در آمریكا در سال 1992 نشان داده شد كه هزینه سیستم روشنایی صنعتی بسیار کم است. در واقع هزینه تأمین روشنایی مناسب و كافی در محیط كار، برابر با فقط یك درصد از حقوق كارگران است.

براساس مطالعه‌ای كه درسال 1983 از سوی انستیتو بهداشت حرفه‌ای آمریكا به منظور بررسی شرایط روشنایی در صنایع كوچك انجام شد، 100 كارگاه به‎صورت تصادفی انتخاب شدند و میزان روشنایی سطح كار هر یك از كارگاه‎ها توسط فتومتر اندازه‌گیری شد و از میان كارگاه‎ها 23 درصد از روشنایی نسبتاً ضعیف برخوردار بوده و حدود 20 درصد از آنان دارای روشنایی ضعیف بودند. تفاوت‌های قابل توجهی در میزان فراوانی روشنایی در انواع مختلف صنایع و مشاغل مشاهده شد.

نتایج این مطالعه نشان می‎دهد كه بهبود روشنایی در صنایع كوچك، فشارهای كاری را كم می‎کند، از حوادث ناشی از كار جلوگیری می‎کند و موجب افزایش میزان تولید می‌شود.

کلام آخر

به طور كلی، اثرات مثبت نور كافی و مناسب در محیط‎های كاری را می‌توان به شرح زیر خلاصه کرد:
میل در رغبت كار در بین كارگران افزایش پیدا می‎کند، دقت عمل در كار بیشتر می‎شود، راندمان كار بالا می‌رود، سلامت چشم و قدرت بینایی كارگر محفوظ می‎ماند و خستگی اعصاب كمتر می‎شود. در نهایت كار بهتر، راحت‎تر و دقیق‎تر انجام می‎‏شود و از میزان حوادث حین كار كم می‎شود.

سوالات متداول:

روشنایی در محیط کار چه اهمیتی دارد؟

روشنایی یكی از پارامترهای محیطی است كه در دقت عمل اپراتور و پیشگیری از خطای عامل انسانی، نقش دارد.

نبودن روشنایی کافی در محیط کار چه مشکلاتی ایجاد می‎کند؟

کاهش راندمان کاری، افزایش حوادث و اشتباهات در کار، خستگی اعصاب، کاهش سرعت، نداشتن انگیزه لازم برای کار کردن و آسیب به سلامت جزو مشکلاتی است که نبودن نور کافی ایجاد می‎کند.

بر اساس مطالعات، هزینه روشنایی کافی در محیط کار به‌طور تقریبی چقدر است؟

هزینه تأمین روشنایی مناسب و كافی در محیط كار، برابر با فقط یك درصد از حقوق كارگران است.

دیدگاهتان را بنویسید